జాతీయ స్ఫూర్తి మీద చెరగని జాడ

జాతీయ స్ఫూర్తి మీద చెరగని జాడ

మే 28 సావర్కర్‌ జయంతి

చరిత్ర ఆధారంగా, అది ఇచ్చిన గుణపాఠాల ఆధారంగా భారతదేశ రాజకీయాలు, ఉద్యమాలు నిర్మించాలని భావించిన వాస్తవికవాది స్వాతంత్య్ర వీర్‌ సావర్కర్‌. ఆ పంథాలోనే స్వాతంత్య్రం సాధించాలని నమ్మినవారాయన. హిందూజీవన విధానాన్ని హిందుత్వగా భావన చేయడంలో ఆయన ఉద్దేశం కూడా అదే. వీర సావర్కర్‌ ఆలోచనా విధానాన్ని, జాతీయ కాంగ్రెస్‌ పట్ల, గాంధీ సిద్ధాంతాల పట్ల ఆయన వ్యతిరేకతని అంచనా వేసేటప్పుడు 1936 మొదలు, 1947 వరకు కనిపించే నాటి భారత రాజకీయ, సామాజిక, మత పరిస్థితులను గమనించాలి. ఆ కాలంలో జాతీయోద్యమం ఎలాంటి రూపం సంతరించుకుందో గ్రహించాలి. ముస్లింలీగ్‌ నాయకుడు మహమ్మద్‌ అలీ జిన్నాను సావర్కర్‌ విమర్శించడం ఎందుకో కూడా అప్పుడే అర్థమవుతుంది. ఒకటి మాత్రం అక్షరసత్యం. చారిత్రక వాస్తవం. ఇప్పుడు రాహుల్‌ కాంగ్రెస్‌లోని కొందరు అంగుష్ట మాత్రులు విమర్శించే దిగువస్థాయి నాయకుడు కాదు వీర సావర్కర్‌.

సావర్కర్‌ విద్యావంతుడు. మడమ తిప్పని స్వాతంత్య్ర సమరయోధుడు. కవి, పండితుడు, మహావక్త. మహా రచయిత. గొప్ప సంఘ సంస్కర్త. కానీ ఈ దేశానికి స్వాతంత్య్ర తెచ్చిన ఘనత ఎవరో కొందరు వ్యక్తులకే పరిమితం చేయాలన్న నీచమైన ఆలోచనల వల్ల, స్వరాజ్యం మీద హక్కు కొన్ని కుటుంబాలకే చెందేటట్టు చేయాలన్న చౌకబారు ఉద్దేశాల కారణంగా ఈ దేశంలో ఎందరో త్యాగధనుల గాథలు చీకటిలో ఉండిపోయాయి. లేదా ఉద్దేశపూర్వకంగా అలాంటివారి మీద, అలాంటి చరిత్రల మీద వివాదాల ఇనుపతెరలు దించారు. ఈ దేశంలో మెజారిటీల మనోభావాలను గౌరవించ మని చెప్పడం, బుజ్జగింపు ధోరణులు దేశాన్ని అధోగతి పాల్జేస్తాయని హెచ్చరించడం వారు చేసిన తప్పిదం.

ఇప్పటికైనా చారిత్రక వాస్తవాల ఆధారంగా చరిత్రపురుషులను అంచనా వేసే పవిత్ర కర్తవ్యాన్ని ఆచరించడం అవసరం. వామపక్ష భావాలతోనో, ఇటలీ కాంగ్రెస్‌ అభిప్రాయాల ఆధారంగానో భారత చరిత్రను, భారతీయ చరిత్ర పురుషులను అంచనా వేయడం ఈ తరంతో అయినా ఆగాలి. బాలగంగా ధర తిలక్‌, లాలా లజపతి, బిపిన్‌చంద్రపాల్‌, బీర్సా ముండా, అల్లూరి శ్రీరామరాజు, భగత్‌సింగ్‌, చంద్రశేఖర్‌ ఆజాద్‌, సూర్యసేన్‌, సుభాశ్‌చంద్ర బోస్‌, రాస్‌బిహారీ బోస్‌, అరవింద్‌ ఘోష్‌, మేడమ్‌ కామా వంటివారిని కూడా భారత స్వాతంత్య్ర పోరాటంలో భాగంగా గుర్తించాలి. వారి ఉద్దేశాలు ఎలా ఉన్నా, ఎటు మొగ్గినా వారి లక్ష్యం భారత జాతి విముక్తేనన్న సత్యం వెల్లడికావాలి. వారు భారత జాతీయ కాంగ్రెస్‌ అభిప్రాయా లతో విభేదించినంత మాత్రాన, వారు చేసిన మహోన్నత త్యాగాల మీద వెలుగు ప్రసరించనీయకుండా చేయడం మహా ద్రోహమే అవుతుంది. చరిత్ర వక్రీకరణ అంటే నిజానికి ఇదే. అలాంటి త్యాగధన్యులలో వినాయక్‌ దామోదర్‌ సావర్కర్‌ కూడా ఒకరు. ఆయన త్యాగం అసాధారణమైనది. ఆనాటి ఉద్యమంలో ఆయన వాణి నిర్మాణాత్మకమైనది. ఆయన భారతీయత ఆధారంగా ఉద్యమం నడవాలి అన్నారే తప్ప, అగ్రకులాల వారే ఏలాలని ఏనాడూ భావించలేదు. నిమ్న కులాల ఉద్ధరణకి ఆయన చేసిన సేవ ఇందుకు గీటురాయి. ఇలాంటివారి స్ఫూర్తి నేటి తరానికి మరీ మరీ అవసరం.

చరిత్రలో సావర్కర్‌ స్థానం ఎంతటిదో చెప్పడం అంత సులభం కాదు. ఆయన రాజకీయ, పోరాట దృష్టి విశాలమైనది. అప్పటికి కాంగ్రెస్‌లో బాగా పాతుకుపోయిన ఆంగ్ల మానస దాస్యాన్ని ఆయన నిప్పులతో కడిగివేయాలని భావించారు. అణచివేత మీద, అరాచకం మీద ఎక్కడ, ఏ జాతి నినదించినా దానిని చెవి ఒగ్గి విన్నారాయన. ఏ జాతి పిడికిలి బిగించినా పులకించిపోయారు. కానీ, సావర్కర్‌ వాటిని దేశీయమైన మూలాల నుంచి అర్థం చేసుకున్నారు. అమెరికన్‌ స్వాతంత్య్ర పోరాటమంటే గౌరవం. ఫ్రెంచ్‌ విప్లవం అంటే గురి. ఇటలీ ఏకీకరణ యోధుడు, విప్లవ విధాత గ్లుసెప్పె మేజనీ అంటే ఆరాధన. ఆనాడు విశ్వవ్యాప్తంగా విప్లవ సిద్ధాంతంతో ప్రభావితమైన వారిలో సావర్కర్‌ ఒకరు. వీరందరికీ ఆదర్శం మేజని. ఇంగ్లండ్‌ మీద కత్తికట్టిన ఐర్లాండ్‌ విప్లవకారులంటే ప్రేమ. భారత ప్రథమ స్వాతంత్య్ర సంగ్రామం (1857) ఆయనకు ఆదర్శం. హిందూ ధర్మ రక్షకులైన మరాఠా వీరులంటే ప్రాణం. ఇవన్నీ చిన్నతనంలోనే ఆయనను విప్లవ పంథాలోకి నడిపించాయి. ఆయన గాంధీజీ కంటే ముందే స్వాతంత్య్రోద్యమంలో చేరారు. ఆనాడే ఆయన ఒక పంథాను ఎంచుకున్నారు. గాంధీజీ వచ్చి, చూపించిన పంథాలోకి రాలేకపోయారు.

వినాయక్‌ దామోదర్‌ సావర్కర్‌ (మే 28, 1883-ఫిబ్రవరి 26, 1966) భాగూర్‌ లో పుట్టారు. ఇది నాటి బొంబాయి ప్రెసిడెన్సీలోని నాసిక్‌ సమీపంలో ఉంది. తండ్రి దామోదర్‌ పంత్‌. తల్లి రాధాబాయి. ఆయనకు ఇద్దరు సోదరులు, ఒక సోదరి ఉన్నారు. ఈమె పేరు మెయిని బాయి. అన్నగారి పేరు గణేశ్‌ (బాబారావ్‌), తమ్ముడు నారాయణ్‌. వారు కూడా స్వాతంత్య్ర పోరాటంలో సర్వం అర్పించిన వారే. అన్నదమ్ములు ముగ్గురు కూడా సాయుధ సమరంతోనే దేశానికి స్వాతంత్య్రం వస్తుందని నమ్మినవారే. సావర్కర్‌ పదో ఏటనే తల్లి కలరాతో కన్నుమూశారు. ఆమె కన్నుమూసిన ఆరేళ్లకే ప్లేగు సోకి తండ్రి తుదిశ్వాస విడిచారు. అన్నగారు గణేశ్‌ సంరక్షణలోనే వినాయక్‌ దామోదర్‌, నారాయణ్‌ పెరిగారు. సావర్కర్‌ ప్రాథమిక విద్య స్థానికంగానే శివాజీ ఉన్నత పాఠశాలలో జరిగింది. ఆరో ఏటనే ఆయన వార్తాపత్రికలు చదవడం అలవాటు చేసుకున్నారు. గ్రంథపఠనం కూడా మొదలుపెట్టారు. ఆ వయసులోనే అంటే 1899లోనే సావర్కర్‌ ‘మిత్ర మేళా’ అన్న సంఘాన్ని స్థాపించారు. తరువాత పూనాలో ఉన్న ఫెర్గూసన్‌ కళాశాలలో 1902లో చేరారు. అక్కడే ఆయన జాతీయ భావాలకు, ఆ భావాలతో నడిచే ఉద్యమాలకు దగ్గరయ్యారు. 1904లో రెండు వందల మంది సభ్యులతో మిత్రమేళా సమావేశం ఏర్పాటు చేశారాయన. ఆ సమావేశంలోనే మిత్ర మేళా పేరును అభినవ భారత్‌ అని మార్చారు. ఈ సంస్థ ఉద్దేశం సాయుధ విప్లవం ద్వారా బ్రిటిష్‌ ప్రభుత్వాన్ని తరిమివేయడమే. ఇంతలోనే బెంగాల్‌ విభజన వ్యతిరేకోద్యమం పెల్లుబుకింది. అక్టోబర్‌ 1, 1905న సావర్కర్‌ పూనాలో విదేశీ వస్తు సముదాయాన్ని దగ్ధం చేశాడు. బెంగాల్‌ విభజనను వ్యతిరేకిస్తూ దేశమంతటా రాజకీయ చైతన్యాన్ని నింపిన లాల్‌ పాల్‌ బాల్‌ అంటే సావర్కర్‌కు వీరాభిమానం. విదేశీ వస్తు దగ్ధకాండ దేశంలో తొలిసారి సావర్కర్‌ నిర్వహించారన్న వాదన ఉంది. నిజానికి అప్పటికే ఆయన విదేశీ వస్తువులను బహిష్కరించాలనీ, మన దేశంలో మన నేతకారులు నేసిన బట్టలే ధరించాలని ప్రచారం చేస్తున్నారు. ఇవన్నీ చూసి కళాశాల నుంచి బహిష్కరించారు. కొన్ని ఇబ్బందులు పెట్టిన తరువాత మొత్తానికి బిఎ డిగ్రీ ఇచ్చారు. అప్పుడే ఇంగ్లండ్‌ లో బారెట్లా చదవాలనుకునే వారికి విద్యార్థి వేతనాల కోసం దరఖాస్తులను ఆహ్వానించారు శ్యాంజీ కష్ణవర్మ. ఆయన లండన్‌లో ఉన్న ధనికుడైన ప్రముఖ భారతీయుడు. భారత స్వాతంత్య్రోద్యమానికి మద్దతుగా, విదేశీ గడ్డ మీద నుంచి ఆ పోరాటానికి అండదండలు ఇస్తూ విప్లవయోధులకు ఆశ్రయం కల్పిస్తున్నారు. ఈ విద్యార్థి వేతనం కోసమే సావర్కర్‌ దరఖాస్తు చేశారు. అందులో, స్వేచ్ఛాస్వాతంత్య్రాలే ఒక జాతికి ఉచ్ఛ్వాసనిశ్వాసాలని నేను భావిస్తాను. నా కౌమారం నుంచి యౌవనం వరకు నా దేశం కోల్పోయిన స్వాతంత్య్రం గురించి, ఆ స్వాతంత్య్రాన్ని తిరిగి సాధించు కోవడం గురించే రేయింబవళ్లు యోచిస్తున్నాను’ అని రాశారని సావర్కర్‌ జీవితచరిత్ర (వీరసావర్కర్‌)లో ధనంజయకీర్‌ నమోదు చేశారు. కృష్ణవర్మ సాయంతోనే లండన్‌ చేరుకుని సావర్కర్‌ బారెట్లా కోసం గ్రేస్‌ ఇన్‌ లా కళాశాలలో 1906లో చేరారు. నివాసం ఇండియా హౌస్‌. ఇది పేరుకు భారతదేశం నుంచి చదువు కోసం ఇంగ్లండ్‌ వచ్చిన విద్యార్థులకు వసతిగహం. నిజం చెప్పాలంటే భారత స్వాతంత్య్రమే లక్ష్యంగా సాగే విప్లవ కార్యకలాపాలకు ఇది కేంద్రం. దీనిని కష్ణవర్మ నెలకొల్పారు. లండన్‌ మహానగరం , హైగేట్‌ ప్రాంతంలో ఉండేది. ఇందులో ఏం జరుగుతున్నదో పోలీసులకు తెలియనిది కాదు. అందుకే నిరంతరం నిఘా కూడా ఉండేది. అక్కడే ఫ్రీ ఇండియా సొసైటీ స్థాపించారు సావర్కర్‌. ఇండియా హౌస్‌లో ప్రతి ఆదివారం సమావేశాలు జరిగేవి. పండుగలు, దేశభక్తుల ఉత్సవాలు నిర్వహించేవారు. ఇక రాజకీయ చర్చలు, సిద్ధాంత చర్చలు సరేసరి.

1909లో ‘ది వార్‌ ఆఫ్‌ ఇండియన్‌ ఇండి పెండెన్స్‌’ అచ్చయింది. దీనిని వెంటనే నిషేధించారు. 1906లో ఒక హిందూ పండుగ సందర్భంలోనే గాంధీజీని ఇండియా హౌస్కు ఆహ్వానించారు. అక్కడే సావర్కర్‌ గాంధీజీని తొలిసారి కలుసుకున్నారు. 1907లో ప్రథమ స్వాతంత్య్ర సమరం యాభయ్‌ ఏళ్ల సందర్భాన్ని సావర్కర్‌ ఇంగ్లండ్‌లో నిర్వహించారు. భారతీయ విద్యార్థులు ‘ప్రథమ స్వాతంత్య్ర సమరయోధుల గౌరవార్ధం’ అని రాసిన బాడ్జీలను జేబులకు తగిలించుకున్నారు. ఏదో కారణంగా ఘర్షణ జరిగింది. పోలీసులు వచ్చారు. ఘర్షణకు కారణం కష్ణవర్మ అన్న అనుమానంతో అరెస్టు చేయాలని చూశారు. ఆయన పారిస్‌ పారిపోయారు. దీనితో ఇండియా హౌస్‌ నిర్వహణ బాధ్యత సావర్కర్‌ మీద పడింది. అదే సమయంలో పూనాలో అభినవ్‌ భారత్‌ సభ్యుడు అనంత్‌ లక్ష్మణ్‌ కన్హారే ఆ జిల్లా కలెక్టర్‌ ఏఎంటీ జాక్సన్‌ను నాసిక్‌లోని ఒక నాటక శాలలో చంపాడు. ఎందుకంటే అతడు అభినవ్‌ భారతను అణచివేయడమే ధ్యేయంగా ఆ సంస్థ సభ్యుల మీద తీవ్రమైన అణచివేత చర్యలు చేపట్టాడు.

ఇక పంజాబ్‌ నుంచి ఇండియా హౌసకు వచ్చి, సావర్కర్‌ ప్రభావం పడినవాడు మదన్‌లాల్‌ థింగ్రా. ఇతడు కర్జన్‌ (బెంగాల్‌ విభజన చేసిన వైస్రాయ్‌)ను చంపాలనుకుని పొరపాటున కర్జన్‌ వైలీని హత్య చేశాడు. థింగ్రాకు మరణశిక్ష విధించారు. థింగ్రా చర్యను ఇంగ్లండ్‌లో ఉన్న భారతీయులు కూడా ఖండించారు. కానీ సావర్కర్‌ ధైర్యంగా సమర్థించాడు. ఫలితంగా సావర్కర్‌కు కూడా లండన్‌లో ఉండడం సమస్యగా మారింది. దీనితో ఆయన కూడా 1910 జనవరిలో పారిస్‌ వెళ్లిపోయారు. నాటి చాలామంది విప్లవకారుల వలెనే పారిస్‌లో మేడమ్‌ కామా ఆశ్రయంలో ఉన్నారు. మొత్తానికి బారెట్లా పూర్తయింది. కానీ ఆ లా కాలేజీ పట్టా ఇవ్వడానికి అంగీకరించలేదు. కారణం- సావర్కర్‌ బ్రిటిష్‌ వ్యతిరేకత. రాజకీయోద్యమాలకు దూరంగా ఉంటానని రాసి ఇస్తే పట్టా ఇస్తామని అధికారులు చెప్పారు. సావర్కర్‌ తిరస్కరించారు.

అప్పుడే భారతదేశంలో వైస్రాయ్‌ని చంపడానికి బాంబుదాడి జరిగింది. ఈ దాడిలో నిందితులు ఎవరో కాదు, సావర్కర్‌ సోదరుడు నారాయణ్‌. ఆయనను అరెస్టు చేశారు. అలాగే లండన్‌లో ఉన్న సావర్కర్‌ను వెంటనే అరెస్టు చేయవలసిందని టెలిగ్రామ్‌ ఆదేశాలు వెళ్లాయి. లండన్‌లోనూ సావర్కర్‌ మీద అరెస్ట్‌ వారెంట్‌ జారీ అయింది. 1910 మార్చిలో ఆయన ఇంగ్లండ్‌ రాగానే పోలీసులు అరెస్టు చేసి బ్రిక్‌స్టన్‌ జైలుకు తరలించారు. కొంత తర్జనభర్జన తరువాత ఆయనను భారతదేశంలోనే విచారించాలని బ్రిటిష్‌ పోలీసులు భావించారు. దీనితో ఎస్‌ఎస్‌ మోరియా అన్న నౌకలో జూలై 1న ఎక్కించారు. ఆ నౌక మార్సెల్స్‌ రాగానే సావర్కర్‌ తప్పించుకుని ఫ్రెంచ్‌ భూభాగం మీద అడుగు పెట్టారు. అయినా ఇంగ్లండ్‌ పోలీసులు మళ్లీ పట్టుకుని తీసుకుపోయారు. ఈ చర్యను సావర్కర్‌ అభిమానులు అంతర్జాతీయ కోర్టులో సవాలు చేశారు. కానీ ఆయనకు వ్యతిరేకంగా తీర్పు రావడంతో ఇంగ్లండ్‌ పోలీసులు బొంబాయి తీసుకువచ్చారు. విచారణలో రెండు జీవితకాలాల శిక్ష పడింది. పైగా ప్రవాసం. ఇది అప్పట్లో అంతర్జాతీయ వార్త అయింది. ఒక మనిషికి యాభై ఏళ్లు శిక్ష ఏమిటన్నదే ప్రశ్న.

సావర్కర్‌ అండమాన్‌ జైలులో 1911 నుంచి 1921 వరకు ఉన్నారు.పైగా అది కఠిన కారాగార శిక్ష. నూనె గానుగను కూడా తిప్పించారు. అలాంటి దారుణమైన శిక్షలు అక్కడ ఉన్న అనేక మంది స్వాతంత్య్రం సమరయోధులు అనుభవించారు. అలాంటి పరిస్థితుల మధ్య కూడా అండమాన్‌ జైలులోనే ”హిందూయిజం’ పుస్తకం రాశారు సావర్కర్‌. విఠల్‌భాయి పటేల్‌, గాంధీ వినతి మేరకు సావర్కర్‌ను అండమాన్‌ కాలాపానీ నుంచి బొంబాయి ప్రెసిడెన్సీకి తీసుకువచ్చారు. 1924 వరకు రత్నగిరి, యరవాడ జైళ్లలో ఉంచిన తరువాత విడుదల చేశారు. అయితే ఆయన రాజకీయ కార్యకలాపాలలో పాల్గొనరాదన్న షరతుతోనే ఇది జరిగింది. అలాగే రత్నగిరి జిల్లా దాటి బయటకు రాకూడదు. కానీ ఆయన తనను విడుదల చేయవలసిందిగా నాలుగు సార్లు బ్రిటిష్‌ అధికారులకు విన్నవించాడు. అందులో క్షమాపణలు కోరారు. కానీ ఆ విన్నపాలు ఆయనకు ఉపయోగపడలేదన్నది ఒక వాస్తవం.

రత్నగిరికే పరిమితమై స్వాతంత్య్రోద్యమంలో పాల్గొనకుండా సావర్కర్‌ సంఘ సంస్కరణోద్యమాన్ని చేపట్టారు. అంటరానివారికి ఆలయ ప్రవేశం చేయించారాయన. ఆ దురాచారం మీద పోరాడారు. అందుకే సావర్కర్‌ విధానాలను కొన్నింటిని వ్యతిరేకి స్తూనే, ఆయన సంస్కరణోద్యమానికి చేసిన సేవను అంబేడ్కర్‌ కూడా శ్లాఘించారు. స్వాతంత్య్రం పోరాటంలో గాంధీజీ మార్గాన్ని సావర్కర్‌ పూర్తిగా వ్యతిరేకించారు. హిందుత్వ ప్రాతిపదికగా ఉద్యమాలు, రాజకీయాలు నడవాలని ఆశించారు. హిందువులు సైన్యంలో చేరి సైనిక శిక్షణ తీసుకుని బ్రిటిష్‌ జాతి మీద పోరాటానికి సిద్ధంగా ఉండాలని ప్రబోధించారు.

హిందూమహాసభతో సావర్కర్‌ అనుబంధం చరిత్రాత్మకమైనది. ఈ సంస్థతో ఉన్న సంబంధం కారణంగానే ఆయనను గాంధీజీ హత్య కేసులో నాటి నెహ్రూ ప్రభుత్వం అరెస్టు చేయించింది. మరొక అంశం కూడా ఉంది. హిందూ మహాసభ ఆయన సృష్టికాదు. 1915 ప్రాంతంలో హరిద్వార్‌లో ఆవిర్భవించిన ఆ సంస్థకు 1937లో సావర్కర్‌ను అధ్యక్షుడిని చేశారు. దీని స్థాపనకు లాలా లజపతి రాయ్‌ కీలకంగా కాగా, తొలి సభలలో మదన్‌మోహన్‌ మాలవ్యా. గాంధీజీ వంటివారు కూడా పాల్గొనడం ఒక వాస్తవం. 1942 నాటి క్విట్‌ ఇండియా ఉద్యమాన్ని ముస్లిం లీగ్‌, కమ్యూనిస్టులతో పాటు సావర్కర్‌ కూడా వ్యతిరేకించారు. ఆ సమయంలో కాంగ్రెస్‌ నిషేధానికి గురి కాగా, ముస్లింలీగ్‌ ఆ సందర్భాన్ని ఎంత బాగా ఉపయోగించుకున్నదో బాగా తెలిసినవారు సావర్కర్‌. అందుకు అనుగుణంగా ఆయన మహాసభను నడిపించారు.

సావర్కర్‌ రచయితగా ఉన్నత శిఖరాలను అధిరోహించారు. తను ఎంతో ఆరాధించిన మేజినీ జీవితచరిత్ర సావర్కర్‌ రాశారు. ఆయన అటు చరిత్ర రచనతో పాటు, సజనాత్మక రచనలు కూడా చేశారు. ది వార్‌ ఆఫ్‌ ఇండియన్‌ ఇండిపెండెన్స్‌ పుస్తకం అజరామరమైనది. ఇది 1909లో అచ్చయింది. కానీ ఈ రచనకు కావలసిన సమాచారమంతా అంతకు ఏడేళ్ల క్రితమే సేకరించి పెట్టుకున్నారు. అంటే ప్రథమ స్వాతంత్య్ర సంగ్రామం జరిగిన దాదాపు అరవై ఏళ్ల తరువాత. అప్పటికి ఆ మహా సంగ్రామాన్ని చూసిన వారు కొందరు బతికి ఉన్నారు. ఆ ప్రదేశాలు తిరిగి, అలాంటి వారితో మాట్లాడి సావర్కర్‌ ఈ పుస్తకం రచించారు. ఆయన మరాఠీలో రచించగా, ఐసీఎస్‌ చదవడానికి ఇంగ్లండ్‌ వచ్చిన కొంతమంది యువకులు ఆంగ్లంలోకి అనువదించారు. ఆ పుస్తకాన్ని మేడం కామా అచ్చు వేయించారు. వెంటనే నిషేధానికి గురైంది. దీనితో చాలా జాగ్రత్తగా భారతకు చేర్చారు. ఇది కాకుండా హింద్‌ పదపద్‌ షాహి మరొక పుస్తకం. ఇందులో మరాఠీ ఔన్నత్యం గురించి ఎక్కువగా వర్ణించారాయన. సావర్కర్‌ మీద కమ్యూనిస్టులు, వీరి పోషకులు కాంగ్రెస్‌ చేసిన, చేస్తున్న ప్రచారం వస్తునిష్ట కలిగినది కానేకాదు. ఆయన హిందూ మహాసభ నాయకుడే. కానీ ఆయన కాలాన్ని వెనక్కి తిప్పాలని తపన పడినవాడు కాదు. హిందూ మహాసభ ఉద్దేశం అప్పటికి కొరకరాని కొయ్యగా తయారైన ముస్లింలీగ్‌ను నిరోధించడం. అది లీగ్‌ ముస్లింలను రెచ్చగొట్టినట్టు, హిందువులను రెచ్చగొట్టలేదు. అలాగే లొంగిపోవడం సావర్కర్‌ నైజం కాదు. అదొక వ్యూహమనిపిస్తుంది. కారాగారం నుంచి వచ్చాక రత్నగిరి జిల్లాలో సావర్కర్‌ చేసిన సామాజిక ఉద్యమం ఇందుకు నిదర్శనం. ఆయన హిందుత్వను నమ్మడం నిజం. కానీ భారత రాజకీయాలు, ఉద్యమాలు భారతీయ విలువల ఆధారంగా జరగాలని ఆయన కోరుకున్నారు. కానీ బ్రిటిష్‌ పాలన నుంచి దేశాన్ని విముక్తం చేసే క్రమంలో అవసరమైనప్పుడు ముస్లిం లీగ్‌తో కలసి కూడా పనిచేశారు. అభినవ భారత్‌ సంస్థ తరఫున ఆయన రష్యా, ఐర్లాండ్‌, ఈజిప్ట్‌, చైనా విప్లవకారు లతో సంప్రతింపులు కూడా జరిపారు. ఆయన విప్లవ దృష్టికి అన్ని కోణాలు ఉన్నాయి. కానీ వర్తమాన కాలంలోని ఒక ఆలోచనా విధానం, దానికి సంబం ధించిన నాయకులు ఆయనను ఒక సంకుచిత మనస్కునిగా చిత్రించడానికి చూడడమే విషాదం.

నా శ్వాస ఈ చీకటి గదిలో ఆగిపోతుందా? ఇలాంటి శిక్ష నాకు పడిందా? అయినా పరవాలేదు. నేను స్వాతంత్య్రం వచ్చే క్షణం కోసం ఎదురుచూస్తాను అని అనుకోగలిగిన ఆత్మ స్థయిర్యం కలిగినవారు వీర సావర్కర్‌. 1948లో నాథూరాం గాడ్సే గాంధీని హత్య చేస్తే ఆ హత్య కుట్రలో సావర్కర్‌ కూడా భాగస్వామి అని భారత ప్రభుత్వం ఆయనను బోను ఎక్కించింది. ఎందుకంటే గాడ్సే హిందూ మహాసభ సభ్యుడు. గాడ్సే కూడా ఆ సంస్థకు చెందినవాడే. చాలామంది మాట్లాడు తున్నట్టు హత్య సమయానికి ఆయన ఆర్‌ఎస్‌ఎస్‌ సభ్యుడు కారు. ఆర్‌ఎస్‌ఎస్‌తో ఆయన బంధం గురించి ఏ కోర్టూ పేర్కొనలేదు కూడా. ఆ కేసులో సావర్కర్‌ను న్యాయస్థానం నిర్దోషిగా తేల్చింది. కానీ సావర్కర్‌ను ఆనాటి ఆ పరిణామాలు బాధించాయా? ఇలా ప్రశ్నించుకోవడం ఎందుకంటే ఆయన జీవిత చరమాంకం కంటతడి పెట్టిస్తుంది. అంత ఆత్మ స్థయిర్యం కలిగిన వీరుడు కూడా స్వతంత్ర భారతదేశ నాయకత్వం తనను చూసిన తీరు పట్ల కుంగి పోయారని అనిపించేటట్టు చేస్తుంది. ఆయన అంత రంగం ఏదైనా, చరమాంకంలో ఆయన ఎదుర్కొన్న పరిస్థితులు అలాంటి ప్రశ్న వేసుకోవడానికి కారణ మవుతాయి. సావర్కర్‌ తన మరణాన్ని ముందుకు తెచ్చుకున్నారు. 1963లో ఆయన భార్య యమున మరణించారు. 1966 ఫిబ్రవరిలో ఆయన ఒక్క సారిగా మందులు, ఆహారం, నీరు కూడా నిలిపి వేశారు. అంటే ఆత్మార్పణ చేసుకున్నారు. ఆయన అంత్యక్రియలకు రత్నగిరి జిల్లా మొత్తం కదలి వచ్చింది. పాలకులు ఆయనను గొప్పగా గౌరవించక పోయినా, ప్రజలు గుండెలలో దాచుకున్నారని చెప్పడానికి ఇది చాలు.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *