Archive For The “కదంబం” Category

శ్రీ జయ జయ జయేంద్ర సరస్వతీ స్వామి

By |

శ్రీ జయ జయ జయేంద్ర సరస్వతీ స్వామి

భారతదేశ సంస్కృతిలో ఒక చిరంతన సంప్రదాయముంది. కాలం ఎంత ముందుకు గమించినా వేద, వేదాంత తత్త్వచింతన మనదేశంలో స్థిరంగా ప్రభావం ప్రసరింపచేస్తూనే ఉంది. వేల సంవత్సరాలుగా మనకు తెలిసిన చరిత్రలో భారతీయ సమాజంలో అది గణతంత్ర వ్యవస్థ అయినా, రాచరికపు వ్యవస్థ అయినా పాలన నిరుపద్రవంగా అంటే సాంఘిక, ధార్మిక, నైతిక, ఆదర్శమహితంగా ప్రవర్తిల్లినప్పుడల్లా అక్కడ ఒక ఆచార్యుడు, బోధకుడు, తత్త్వవేత్త పాలక వర్గాన్ని కాపాడుతూ రావటం కనపడుతుంది. రామాయణ కాలం నుంచి, మహా భారత ఇతిహాస…

పూర్తిగా చదవండి

Read more »

కాశ్మీర్‌లో దుర్రానీ రాజుల క్రూరమైన పాలన

By |

కాశ్మీర్‌లో దుర్రానీ రాజుల  క్రూరమైన పాలన

దుర్రానీ పాలకులు కాశ్మీరును ఆక్రమించుకున్న దాకా కాశ్మీరులో సూఫీ సంప్రదాయానికి చెందిన పండితులు, తత్త్వ విచారణ కుశలురు ఉండేవారు. వీళ్లు ‘షహనామ’ అనే ప్రశస్తమైన కాశ్మీరు కాగితంపై ప్రతులు రాస్తూ దాన్ని జీవనాధరం చేసుకునేవారు. ఈ కాగితం ఆ రోజుల్లోనే దస్తా 2 రూపాయల ఖరీదు చేసేది. వెయ్యి ద్విపదాలు షహనామా, హాఫీజుల నుంచి వీరు ఎత్తి రాసేవారు. ఇందుకు గాను రోజుకు మూడణాలు సంపాదించుకోగలిగేవారు. ఆఫ్గన్‌ల పాలనలో ఈ వృత్తి బాగా రాణించింది. 1783లో అత్యంత…

పూర్తిగా చదవండి

Read more »

ముస్లిం పాలనలో కాశ్మీర్‌

By |

ముస్లిం పాలనలో కాశ్మీర్‌

ఏ దేశమైనా దాని చారిత్రక నేపథ్యం ఏమిటో తెలుసుకుంటేగాని దాని యదార్థ స్థితిగతులు తెలియవు. ఈ విషయమై మనకు విదేశీ పర్యాటకుల రాతల వల్ల, కాశ్మీరు గురించి చెప్పిన స్థానిక విశ్లేషకుల వల్ల పూర్తి సమాచారం దొరకుతుంది. హిందూ రాచరికం ఇక్కడ క్రీ.శ.1340లో ఒక ముస్లిం రాజు ఆక్రమించటం వల్ల అంతమైంది. ఆ తర్వాత రెండున్నర శతాబ్దాలకు అక్బరు దీనిని తన సామ్రాజ్యంలో కలుపుకున్నాడు. ఈ సంఘటన జరిగినప్పటి నుంచి కాశ్మీర్‌ చరిత్ర విపులంగా తెలుస్తున్నది. 1752లో…

పూర్తిగా చదవండి

Read more »

యర్రమిల్లి నరసింహారావు

By |

యర్రమిల్లి నరసింహారావు

తెలుగునాట స్వాతంత్య్రోద్యమ చరిత్రలో యర్ర మిల్లి వారి కుటుంబానికి స్మరణీయమైన స్థానమున్నది. శ్రీ నరసింహారావుగారి పినతండ్రి రామనాథం గారు పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా స్వాతంత్య్రోద్యమ నిర్మాతలలో ప్రముఖులు. మహాత్మాగాంధీ తణుకు వచ్చినప్పుడు శ్రీరామనాథం గారింటనే బస చేశారు. నాలుగు దశాబ్దాల కాలం తెలుగునాట రాజకీయ సన్నివేశ పరిణామాలలో ఫార్వర్డ్‌ బ్లాక్‌, పోషలిస్ట్‌, కాంగ్రెస్‌ పార్టీ ఆశయ సిద్ధాంతాల కోసం బాధ్యాతాయుతమైన కర్తవ్య నిర్వహణం చేసిన వారు శ్రీ యర్రమిల్లి నరసింహారావు. నేతాజీ సుభాష్‌చంద్రబోస్‌, జయప్రకాశ్‌ నారాయణ్‌, అశోక్‌…

పూర్తిగా చదవండి

Read more »

విశిష్ట సాహితీవేత్త చక్రవర్తి రంగస్వామి

By |

విశిష్ట సాహితీవేత్త చక్రవర్తి రంగస్వామి

శ్రీ చక్రవర్తి రంగస్వామి స్వాతంత్య్రానంతరం తెలుగు సాహిత్యంలో విశిష్ట కథకుడు. గొప్ప ఆర్ధ్ర భావనాశీలియైన కవి. ‘విరిగి పెరిగితి, పెరిగి విరిగితి, కష్టసుఖముల పారమెరిగితి’ అనే మహాకవి వాక్కుకు అక్షర రూపమిచ్చాయి ఆయన కథలు, కవితలు. స్వాతంత్య్రానంతరం బాల సాహిత్య నిర్మాతగా ఆయనకు గణనీయమైన స్థానముంది. బాల సాహిత్య నిర్మాతలను ఒక పదిమందిని పేర్కొనవలసి వస్తే చక్రవర్తి రంగస్వామి పేరు తప్ప ప్రసక్తం చేయాల్సి ఉంటుంది. సంప్రదాయానికి, ఆధునికతకు సమన్వయ స్థానం ఆయన హృదయం. ఆయన సుమారు…

పూర్తిగా చదవండి

Read more »

తెలుగిరటి ప్రతిభాశాలి తల్లాప్రగడ సుబ్బారావు

By |

తెలుగిరటి ప్రతిభాశాలి తల్లాప్రగడ సుబ్బారావు

తల్లాప్రగడ సుబ్బారావు గారి పేరు చాలామంది తెలుగువాళ్ళకు తెలిసి ఉండకపోవచ్చు. 19వ శతాబ్దిలో జన్మించి ఆ శతాబ్దిని ప్రభావితం చేసిన తెలుగు మహాపురుషులో అత్యంత ప్రతిభాశాలి తల్లాప్రగడ వారు. మహామేధావి. ఈయన కోసమే థియోసాఫికల్‌ సొసైటీ ప్రధాన కేంద్ర స్థానం చెన్నపురి అడయారులో స్థాపించామని ఆ సంస్థ సంస్థాపకులైన కల్నల్‌ ఆల్కాట్‌, మదాంబ్లావట్‌ స్కీల్‌ చెప్పారు. లేకపోతే ఏ లండన్‌లోనో, న్యూయార్క్‌లోనో ఈ దివ్యజ్ఞాన సమాజమనే అంతర్జాతీయ మత సాంస్కృతికోద్యమ కేంద్ర స్థానం నెలకొల్పబడి ఉండేది. సుబ్బారావుగారు…

పూర్తిగా చదవండి

Read more »

సాహిత్య అకాడమీ గురించి కటువైన నిజాలు

By |

సాహిత్య అకాడమీ గురించి కటువైన నిజాలు

ఇప్పుడు ఏ రోజు, ఏ దిన పత్రిక చూసినా సాహిత్య పురస్కార గ్రహీతలు పదేళ్ళ కింద తీసుకున్నవారు, ఇరవై ఏళ్ళ కింద తీసుకున్నవారు, ఇంకా ఆ మాటకు వస్తే ముప్ఫై ఏళ్ళ కింద తీసుకున్నవారు ఇప్పటి భారత ప్రభుత్వం తీరు తెన్నులకు నిరసనగా, ప్రతిఘటన రూపంగా తమ క్షోభను, ఆవేదనను, ఆక్రోశాన్ని వెల్లడిస్తున్న వార్తోదంతాలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. భారతదేశంలో భావ ప్రకటన స్వేచ్ఛ లేకుండా పోతున్నదనీ హేతువాద భావజాల సమాజ పురోగామిక, సతార్కిక మేధావి రచయితలను బతకనివ్వటం లేదనీ…

పూర్తిగా చదవండి

Read more »

లోకమాన్య బాలగంగాధర్‌ తిలక్‌

By |

లోకమాన్య బాలగంగాధర్‌ తిలక్‌

లోకమాన్య బాలగాంగాధర్‌ తిలక్‌ ఈ భూమి మీద జీవించింది అరవై నాలుగు సంవత్సరాలే. ఇందులో మూడు వంతులు ఆయన భారతదేశ స్వాతం త్య్రం కోసం సమర్పించాడు. తిలక్‌ 1856 జూలై 23లో జన్మించి, 1920జూలై 31న పరమ పదించాడు. ఆగస్టు 1వ తేదీన ఆయన అంతిమ యాత్రలో వేలాది మంది భారతీయులు పాల్గొని ఆ మహానుభావుడి పట్ల తమ ప్రేమాభిమానాలు చూపుకున్నారు. భారత స్వాతంత్య్రోద్యమ సాఫల్యానికి లోకమాన్యుడు నిర్వహించిన ఉద్యమ సారథ్యం, నాయకత్వం మహాత్మాగాంధీ గారి కన్నా…

పూర్తిగా చదవండి

Read more »

గుమ్నామీ బాబా ఎవరో తెలుసా ?

By |

గుమ్నామీ బాబా ఎవరో తెలుసా ?

ఆ మధ్య టైమ్స్‌ ఆఫ్‌ ఇండియా ప్రచురించిన వార్తా కథనాలు చదివితే సుభాస్‌ చంద్రబోసే గుమ్నామీ బాబా అని భావించాల్సి ఉంటుంది. అందుకు సంబంధించిన ఆధారాలు కూడా ఆ కథనాల్లో ఉన్నాయి. ఒక దేశానికి ఒక కాలంలో ఒక మహాపద ఎందుకు సంభవిస్తుందో ఎవరూ చెప్పలేనట్లే, ఒక మహా పురుషుడు, దివ్యాంశ సంభూతుడు కూడా కష్టాల పాలయ్యే అవకాశం ఉందని సుభాస్‌ చంద్రబోస్‌ జీవనగాథ నిరూపిస్తుంది. గొప్ప వారిలోను ఈర్ష్యాసూయలు, మాత్సర్యాలు, స్వీయ ప్రాధాన్యాలు ఉంటాయని అవి…

పూర్తిగా చదవండి

Read more »

తెలుగు వెలుగులు నింపుదాం !

By |

తెలుగు వెలుగులు నింపుదాం !

మొట్టమొదటి ఆంగ్లో భారతీయ రచయిత కావలి బొర్రయ్య అని ప్రొ||కె.ఆర్‌.శ్రీనివాసయ్యం గారు ‘భారతదేశంలో ఇండో ఇంగ్లీష్‌ రచనలు’ అనే గ్రంథంలో చెప్పారు. రాజారామ్‌ మోహన్‌రాయ్‌ కన్నా బొర్రయ్య ఇరవై ఆరేళ్ళ ముందు స్వర్గస్థుడయ్యాడు. లేకపోతే ఇంకా ఎన్నో గ్రంథాలు రాసి ఉండేవాడేమో. ఇరవై ఆరేళ్ళ చిన్న వయస్సునే బొర్రయ్య మరణిం చాడు. ప్రాచ్య భారతీయ విజ్ఞాన సౌథంలో ప్రవేశించ టానికి బొర్రయ్య నాకు సింహ ద్వారంలా లభించా డని ఆనాటి భారతదేశ సర్వేయర్‌ జనరల్‌ కల్నన్‌ కాలన్‌…

పూర్తిగా చదవండి

Read more »