Archive For The “కదంబం” Category

నేతాజీ విషయంలో గాంధీజీది తప్పిదమే!

By |

నేతాజీ విషయంలో గాంధీజీది తప్పిదమే!

భోగరాజు పట్టాభి సీతారామయ్య గురించి తెలుగు వారికి కొత్తగా పరిచయం చేయాల్సిన అక్కరలేదు. స్వాతంత్య్రోద్యమ కాలంలో ఆయన అఖిల భారత స్థాయి జాతీయ నాయకుడు. గాంధీకి బాగా సన్నిహితుడని పేరు కూడా ఉంది ఆయనకు. కాంగ్రెస్‌ రాజకీయాలకు ఒక విధంగా మూల్యం చెల్లించుకున్నవాడు. 1939లో ఆయనకు చెప్పకుండానే త్రిపుర కాంగ్రెస్‌ అధ్యక్ష పదవికి గాంధీజీ నేతాజీపై పట్టాభిని పోటీకి నిలిపాడు. పట్టాభి ఓడిపోయాడు. నేతాజీ గెలిచాడు. గాంధీకాని, నెహ్రూ కాని సుభాష్‌ చంద్రబోస్‌కి సహకరించలేదు. అందువల్ల ఆయన…

Read more »

ఎన్ని ప్రచురణలు వచ్చాయి!?

By |

ఎన్ని ప్రచురణలు వచ్చాయి!?

‘ధూమ కేతువు కేతువనియో, మోము చంద్రుండలిగి చూడడు’ అని గురజాడ అప్పారావు ఇల్లాలు పొలయలుక తీర్చే చరణాలు రాశాడు. పొలయలుక అంటే ఏమిటో పాత ప్రబంధాలు అక్కర లేదు, కన్యాశుల్కం చూసినా తెలుస్తుంది. గురజాడ అప్పారావు మేధావి, హేతువాది, తార్కికుడూనూ కదా! రాహుకేతువులూ, సూర్యచంద్ర గ్రహణాలూ కవిత్వం చేసుకున్నాడేమిటి? అనుకో వచ్చు ఎవరైనా? కాని ‘కాదేదీ కవిత కనర్హం’ అన్నాడు కదా ఆయన మానసపుత్రుడు శ్రీశ్రీ. బ్రహ్మ మానసపుత్రులు లాగా అభ్యుదయ సామాజిక విప్లవ కవితా సృష్టికి…

Read more »

ఎందుకు రాలేదని అడిగారు…!

By |

ఎందుకు రాలేదని అడిగారు…!

1972వ సంవత్సరంలో దామోదరం సంజీవయ్య అఖిల భారత కాంగ్రెస్‌ అధ్యక్షులు. ఆ సంవత్సరం మే నెలలో, మొదటివారంలో భారత ప్రభుత్వ యువజన వికాస శాఖ, నేషనల్‌ బుక్‌ ట్రస్టుల సంయుక్తాధ్వర్యంలో అఖిల భారత రచయితల సభలు జరిగాయి. దేశంలోని గొప్ప రచయితలందరూ ఈ సభల్లో పాల్గొన్నారు. అదృష్టవంతుడి అదృష్టాన్ని ఎవరూ తీసివేయలేరు. దురదృష్టవంతుడి దురదృష్టాన్ని ఎవరూ పరిహరించలేరు అనేట్లుగా తెలుగు అకాడమీలో పనిచేస్తున్న నేను ఎటు చూసినా నిరుత్సాహం, వ్యతిరేకతలతో కొట్టుమిట్టాడుతున్నాను. భారతదేశంలో అప్పటి వర్ధిష్ణువులైన వివిధ…

Read more »

చాలా విషయాలు తెలుసుకున్నాను..

By |

చాలా విషయాలు తెలుసుకున్నాను..

1980లలో అని గుర్తు! వీరేశలింగం పంతులు వర్ధంత్యుత్సవ సభ జరిగింది. వీరేశలింగం రచనలు, సామాజిక చైతన్యోద్బోధ, సంఘ సంస్కరణ మహితాశయాల కార్యాచరణకు, సాహిత్యాన్ని ప్రబల సాధనం చేసుకోవటం, అనంతర కాలంలో తెలుగు సాహిత్యం, ఆధునిక భావాలపై ఆయన ప్రభావం గూర్చి నేను చాలా వివరాలు సేకరించి పిహెచ్‌.డి. సిద్ధాంత గ్రంథం రూపొందించాను. కావున రాజమండ్రిలో వీరేశలింగం పంతులు నెలకొల్పి సేవచేసిన సంస్థలు, ఆయన జయంతి, వర్ధంత్యుత్సవ నిర్వాహకులు, ముఖ్యంగా హితకారిణీ సమాజం వారి కార్యక్రమాలకు నేను చాలాసార్లు…

Read more »

ఆ రోజులు మరిచిపోలేను..

By |

ఆ రోజులు మరిచిపోలేను..

తెలుగు వారికి ఏల్చూరి విజయ రాఘవరావు గురించి అట్టే తెలియకపోవచ్చు. ఏమంటే ఆయన తారుణ్య యౌవ్వనం నుంచి ఆంధ్రప్రదేశ్‌కి వెలుపలనే ఉన్నాడు. ప్రకాశం జిల్లా అద్దంకి దగ్గర ఏల్చూరు ఈయన స్వగ్రామం. కొప్పరపు కవులకు, ఆశువుగా కవిత్వం చెప్పటంలో ఈ కవులను మించిన వారు లేరని ఎనభై ఏళ్ల కిందట గొప్ప పేరు తెచ్చుకొని, తిరుపతి వేంకట కవులతో స్పర్థించి అవధానాలు జరిపిన సోదర కవులకు విజయ రాఘవరావు దగ్గరి బంధువు. రాఘవరావు నరసరావుపేట మున్సిపల్‌ హైస్కూల్లో…

Read more »

ఆయనకి నేనంటే ఎంతో అభిమానం…

By |

ఆయనకి నేనంటే ఎంతో అభిమానం…

నేను హైదరాబాద్‌ నగరంలో సాటి వారిలో ఎన్నికగన్న వాడిననిపించుకోవటానికి మూలకారణం బోయి భీమన్న మహాశయులు. ఇది వినటానికి, చెప్పటానికి విస్మయం కలిగించవచ్చు. ఆయన నాకు చేసిన ఉపకారానికి తగిన ప్రేమాదర గౌరవాభి మానాలు చూపానో లేదో అనుకుంటే నాకే అదేదో వెలితి అనిపిస్తుంది. వారిని నేను కలుసుకున్న సమయం ఎటు వంటిదో కాని అది నాకు కలసి వచ్చింది. 1960లో అనుకుంటాను. ఆయనప్పుడు ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌ ప్రభుత్వ అనువాద శాఖ సంచాలకులుగా పనిచేస్తూ ఉండే వారని జ్ఞాపకం….

Read more »

ఇంతవరకు గుర్తించలేదు..

By |

ఇంతవరకు గుర్తించలేదు..

అరవై ఏళ్ల నా సాహిత్య వ్యాసంగంలో కార్యకారణ సంబద్ధం ఇతమిత్థంగా తెలియని ఒక జిజ్ఞాస అప్పుడప్పుడు నాకు ఎదురవుతుంటుంది? నాలో నేనే మథనపడకుండా ఒకవేళ ఎవరినైనా అడిగినా వాళ్లు సంతృప్తికరమైన సమాధానం చెపుతారన్న నమ్మకమో, లేదా హామీ ఏమీ ఉండదు. ఈ ప్రశ్న ఏమిటంటే నేను వేళ్ల మీద ప్రస్తావించాల్సిన ప్రతిభావంతుడైన రచయితను ఏమీ కాకపోవచ్చు. కాని నిర్లక్ష్యానికి, నిరాదరణకు అంతో ఇంతో గురి అయినానేమోనని నా శంక. అప్పుడప్పుడు ఇది నాకు ఒక న్యూనతగా కూడా…

Read more »

నేను ఎంత చెప్పినా వినలేదు…

By |

నేను ఎంత చెప్పినా వినలేదు…

ముదిగొండ వీరభద్రమూర్తి గొప్పకవి. ‘నా ఊళ కేదార గౌళ’ అన్నాడే శ్రీశ్రీ, అట్లా కంచు కంఠం మూర్తిది. కమ్రమూ, కమనీయమూ, గంభీరమూ అయినది ఆయన కంఠస్వరం. బహు భోళా వ్యక్తిత్వం. మనస్వి. కవితాలోలురను ఆప్యాయత, అనురాగం అనే రెండు కళ్లతో ఆయన ఆకట్టు కుంటారు. ఏ కొంచెం సంతోషం కలిగినా దాన్ని కొండంతగా భావించుకుంటారు. కాళిదాసుదంటారు కదా! ‘శ్యామలా దండకం’ (అవునో! కాదో!). దీనిని వీరభద్రమూర్తి గానం చేసినప్పుడు ఆస్వాదించటం ఒక గొప్ప అనుభూతి. సుబంధుడనే ప్రాచీన…

Read more »

గుర్తుకొస్తున్నాయి..

By |

పదిహేను సంవత్సరాలకే నాకు సాహిత్యం పట్ల అభిరుచి, ఆసక్తి, సృజనాభిలాష, ఆలోచన, పరిశీలన మొగ్గ దశ నుంచి వికసన దశకు ఆకర్షించటానికి నేను చదివిన ఉన్నత పాఠశాల ఎంతో దోహదం చేసిందని చెప్పాలి. ఏవో రంగురంగుల దృశ్యాల కలలలో తేలిపోవటాలు అవిదితంగానే మొదలైనాయి. నేను నరసరావుపేట మున్సిపల్‌ హైస్కూల్లో పాఠశాల విద్యనభ్యసించాను. చదువులో ఎప్పుడూ వెనకబడి ఉండేవాణ్ణి. కానీ అత్తెసరు మార్కులతో ప్రతిఏడూ పరీక్ష గట్టెక్కేవాణ్ణి. మా ఊళ్లో ఉండే వైశ్య బాలమిత్ర గ్రంథాలయం నాకు దర్శనీయ…

Read more »

దిగవల్లి వేంకట శివరావుతో..

By |

దిగవల్లి వేంకట శివరావుతో..

సాహిత్య జ్ఞాపకాలు నేను మొట్టమొదటిసారిగా 1962లో ప్రముఖ చరిత్ర పరిశోధకులు, ఈస్టిండియా పరిపాలన కాలం నాటి భారతదేశ చరిత్రకు పరమ ప్రామాణికమైన ఆకర గ్రంథాలు సేకరించి తెలుగువారికి చెప్పిన వారూ అయిన దిగవల్లి వేంకట శివరావుని విజయవాడలో చూశాను. కందుకూరి వీరేశలింగం పంతులు రాసిన గ్రంథాలను గూర్చి, ఆయన సంఘ సంస్కరణ కృషి మూర్తిమత్వాన్ని గూర్చి పరిశోధన సమాచారం సేకరిస్తూ మిమ్మల్ని చూడటానికి వచ్చానని విన్న వించుకున్నాను. ఆయన నా సుకృతం ఫలించి ఆదరించారు. తరువాత ఎప్పుడైనా…

Read more »